De kwadratuur van de cirkel

Column voorzitter - 26 juni 2013

We willen allemaal de recycling verder intensiveren, en afval vooral zien als leverancier van grondstoffen. Dit past prima in het streven naar een meer duurzame samenleving. Er zijn vele goede en mooie voorbeelden: afgedankte auto’s worden gerecycled, Nespresso-koffiedrinkers kunnen hun gebruikte cupjes inleveren bij de leverancier, en afgedankte matrassen kunnen worden gerecycled. Maar hoe bereiken we dat alle afgedankte matrassen - van Sluis tot Delfzijl - ook in de recycling terechtkomen? Hoe krijgen we dit voor elkaar, op een efficiënte en haalbare manier?

Lees meer »

Sturing vanuit de overheid helpt, maar voor een vedergaande circulaire economie is meer nodig. Meer strakke voorschriften betekent minder vrijheid voor producenten, importeurs, inzamelaars en verwerkers. En als de overheid regels stelt moet ze ook de naleving controleren. De huidige rijksoverheid kent in dit opzicht zijn beperkingen.

Dan denk ik dat het effectiever is om de verdere verduurzaming via prijsprikkels te doen. Dat kan via belastingen: bijvoorbeeld een laag BTW-tarief of een lage prijs voor duurzame producten en technieken, en juist een hoge of erg hoge voor “slechte” technieken of producten. Cruciaal daarbij is wel dat we ons realiseren dat we in een Europese markt opereren. Maatregelen mogen de concurrentieverhoudingen uiteraard niet verstoren. Maar het hoeft niet via de overheid, het kan ook door producentenverantwoordelijkheid, waarbij de heffingen, op bijvoorbeeld wit- en bruingoed, worden gebruikt om de recycling ervan te kunnen bekostigen.

Maar al met al is het niet eenvoudig om tot goede maatregelen en keuzes te komen. Immers, er spelen ook nog zaken als: wie is de eigenaar? Wanneer is het einde-afval? Hoe ver wil je de burger laten gaan om spullen te scheiden, versus hem comfort en service te leveren? En niet te vergeten het eigen initiatief van bedrijven en particulieren.

Ik denk daarom dat we niet zozeer een principiële keuze moeten maken, maar veel meer samen moeten zoeken naar goede praktijkvoorbeelden en van elkaar moeten leren. Onze staatssecretaris staat deze aanpak ook voor. Belangrijk is ook om de kwantiteiten en de kwaliteiten goed in beeld te hebben, en de denkbare potenties. En dan in gezamenlijk overleg nagaan wat de meest kansrijke situaties zijn. En ook dan valt er nog heel veel te doen. Dit hebben we onlangs ook gepropageerd voor het inzamelen van meer gft-afval, ondanks de wettelijk minder strenge aanpak op dit punt. De eerste resultaten zijn veelbelovend.

ir. Pieter H. Hofstra
Voorzitter Vereniging Afvalbedrijven