ChristenUnie-Kamerlid Carla Dik: 'Mansveld mist kansen’

Artikel - 26 juni 2013

Vanuit haar betrokkenheid bij samenleving en milieu, vult het afvalbeleid van ChristenUnie-Kamerlid Carla Dik zich bijna als vanzelf in. ‘Het overkoepelende thema van duurzaamheid staat voorop bij alle besluiten die ik neem.’

Door Joop Hazenberg

“De agenda is soms nogal rommelig en niet te overzien, we komen net uit een lange regeling van werkzaamheden.” Na het mei-reces van twee weken lukt het om Carla Dik te spreken, terwijl verderop in de plenaire zaal het lot van staatssecretaris Weekers aan een zijden draadje hangt. “Het is hier soms behoorlijk hectisch”, legt Dik uit. Ze is ruim een half jaar Kamerlid voor de ChristenUnie, woont in Veenendaal en was eerder lokaal en regionaal actief voor haar partij. Nu zit ze met een brede waaier aan dossiers in de Tweede Kamer. De onderwerpen gaan van landbouw en natuur naar water en infrastructuur, maar betreffen ook milieu, langdurige zorg en ethiek. “Een groot deel van mijn dossiers richt zich op het fysieke domein”, licht Dik toe. “Toch is duurzaamheid het overkoepelende thema. Dat staat voorop bij alle besluiten die ik neem.”

Lees meer »

Berg compost

Daarom is ze erg geïnteresseerd in het afvalbeleid, dat ook in haar portefeuille zit. Eerder dit jaar mocht Dik de Landelijke Compostdag openen, in het Gelderse Wilp. Die dag kregen burgers de kans om als ‘beloning’ voor het gescheiden aanbieden van gft gratis compost af te halen. Als symbolische opening nam Dik als eerste afnemer de schep in de hand. Natuurlijk schuwt ze de politieke invalshoek niet. “Deze basisvorm van recycling verdient een bedankje aan de samenleving. Iedereen kent gft. Het is een taak die je echt op gemeentelijk niveau moet organiseren.”
Via compost belanden we bij de visie van de ChristenUnie op afval- en milieubeleid. De christelijke visie van de partij heeft duurzaamheid als het ware ‘ingebakken’ in de ideologie. “We putten de aarde steeds verder uit”, vindt Dik. “Terwijl we al zoveel grondstoffen beschikbaar hebben, die we niet voldoende hergebruiken. De enige toekomstbestendige economie is een economie die gebruik maakt van duurzame energie en waarin het hergebruiken van grondstoffen standaard is.”
Wat betekent dit voor het afvalbeleid? Op het hogere niveau wil Dik naar een circulaire grondstoffeneconomie. Ze is blij dat andere partijen hier ook naar streven. “Het woord afval behoort straks tot het verleden. We moeten veel meer werk maken van de ‘Ladder van Lansink’: voorkomen dat afval ontstaat, bedrijven aanspreken op hun verpakkingen, recycling bevorderen en pas in laatste instantie verbranden.”
Op het politieke, concrete niveau heeft het Kamerlid een flink aantal zorgpunten. Zo is ze sceptisch over het importeren van afval om het hier in afvalenergiecentrales te verwerken. Dik: “Is dat verstandig beleid? Het gesleep met afval van bijvoorbeeld Napels naar Nederland is goed. Daar ligt het immers maar op een berg. Maar eigenlijk is het niet verdedigbaar dat je afval over zulke grote afstanden vervoert. Hoe duurzaam is dat? We moeten ook geen hout uit Canada halen om hier gesubsidieerd in kolencentrales te verbranden.”

Carla Dik opende dit jaar de Landelijke Compostdag bij de VAR in Wilp-Achterhoek

Flessen in de weg

De ChristenUnie voerde recent actie rond het statiegeld-dossier. De partij is tegen het afschaffen van statiegeld en verzamelde een berg plastic op het Haagse Plein. “We wilden inzichtelijk maken wat er aan plastic wordt geproduceerd”, zegt Dik. “Het nieuwe systeem van verwerking heeft zich nog niet bewezen, daarom mag statiegeld niet verdwijnen. De PvdA heeft een draai gemaakt. Nu is er geen meerderheid meer voor behoud van statiegeld.” Volgens Dik zijn veel gemeenten tegenstander van afschaffing, en willen ze statiegeld voor kleine PET-flessen vanwege het zwerfafval-probleem.
De PET-flessen zitten Dik sowieso ‘vreselijk in de weg’. Met de laatste technieken is het mogelijk om met 100 procent gerecycled materiaal nieuwe flessen te maken. Maar staatssecretaris Mansveld wil volgens Dik het percentage op 23 procent laten staan. “Dat is echt een gemiste kans. Die norm is tien jaar oud. Laten we hem zo snel mogelijk opschroeven, naar 40 of 50 procent desnoods. Dan prikkel je de verpakkingenindustrie om beter te presteren.”
De politica heeft meer kritiek op het beleid van Mansveld. De staatssecretaris stelt zich wat terughoudend op in de doelstelling van het kabinet, om in 2015 65 procent van het huishoudelijk afval te recyclen. Omdat nu de helft wordt gerecycled, moet het resultaat in twee jaar tijd met 15 procent zijn opgeschroefd. Mansveld stelt echter dat veel gemeenten goed scoren en zij wil geen afrekenbare doelstellingen. Dik is hierover niet te spreken. “Ik vind het ontzettend jammer dat ze gemeenten niet aanspreekt. We moeten om de tafel gaan met de VNG en gemeenten die koplopers zijn, om samen de doelstellingen te bereiken. Dat gesprek mag niet vrijblijvend zijn.”

Kleding in afvalbak

Ook de textielrecycling heeft de volle aandacht van Carla Dik. “Veel te veel kleding en textiel verdwijnt in de afvalbak”, stelt ze. “We recyclen maar 70 miljoen kilo terwijl 135 miljoen kilo textiel wordt weggegooid.” Omdat met de productie van textiel veel milieubelasting gepaard gaat, wil Dik daar nu iets aan doen. Ze spreekt met inzamelaars als de charitatieve instellingen, maar ook met de VNG, om te kijken hoe de recycling kan worden opgeschroefd. Bewustwording is belangrijk, meent het Kamerlid. “Veel mensen denken dat je alleen textiel in de bak kunt doen wat gedragen wordt. Een informatiecampagne lijkt me een goede start om daar verandering in te brengen.”
Hoe ziet Carla Dik de toekomst van de afvalsector? Ze moet bekennen dat een uitgebreide kennismaking in de korte periode van het Kamerlidmaatschap nog niet heeft plaatsgevonden. “Ik heb daardoor nog geen goed beeld van de Nederlandse afvalbedrijven, en of zij innovatief bezig zijn. Ik laat me heel graag informeren over de sector. Als bedrijven me willen uitnodigen voor een werkbezoek, dan weten ze me te vinden.”

Wie is Carla Dik?

Carla Dik (1971) is sinds 20 september Kamerlid voor de ChristenUnie. Ze studeerde kunstgeschiedenis en is naast haar politieke werk freelance kunsthistorica geweest. Van 2003 tot 2010 was Carla Dik gemeenteraadslid in Veenendaal, en van 2007 tot haar aantreden in de Kamer was zij Statenlid in Utrecht. Volgens haar Twitterprofiel houdt ze van kunst, cello, boeken en slow food.

"Het woord afval behoort straks tot het verleden."
Carla Dik - ChristenUnie